فیسبوک یک بار دیگر ثابت کرد قابل اعتماد نیست

این چند سال گذشته واسه آبرو فیسبوک، که وقتی شرایط تیره و تاری داشت حکم معجزه رو داشتن. بعد از یه سری جنجال بر سر حریم خصوصی کاربران و دشواریایی که این شرکت واسه حضور در بازار سهام با اونا مواجه شد، فیسبوک به سرعت فرصت به وجود اومده روی دستگاه های موبایل رو مغتنم شمرد و بخش بزرگی از زمان کاربران این دستگاه ها رو به خود اختصاص داد. اپلیکیشنای این شرکت روزانه به وسیله بیشتر از نیم میلیارد آدم استفاده میشن و به بخش مهمی از ارتباطات خونواده ها و دوستان تبدیل شدن.

این شرکت با پول زیادی که به سمتش سرازیر شده سرمایه گذاری سنگینی روی تلاشای به اصطلاح بشردوستانه کرده؛ چه از راه internet.org که تلاش داره دنیا رو به هم وصل کنه، و چه از راه مؤسسات خیریه شخصی مدیرعامل خود که میلیاردا دلار تا حالا در این مورد هزینه کرده. تموم اینا به فیسبوک یه مأموریت تازه بخشیده ان که این شرکت اونو در ارتباطات عمومی خود شدیدا تبلیغ می کنه: باز تر کردن و وصل تر کردن دنیا.

به هر حال جالبه بدونین که این شرکت عمداً ارتباطات بخشای خاصی از دنیا از راه خدمات خود رو به مدت چندین ساعت قطع کرده. خبرنگار Information در گزارش خود قدمایی که فیسبوک جهت آمادگی واسه رویارویی احتمالی با گوگل ورداشته س رو به صورت جداگونه برشمرده. نگرانی فیسبوک اینه که گوگل ممکنه روزی بنا به مصلحت رقابتی، اپلیکیشنش رو از روی پلی استور برداره.

نیاز به تذکره که ً آزمایشات فیسبوک چند سال پیش و تنها یه بار انجام شدن. اما این تنها دفعه ای نبوده که این شرکت دست به اینجور آزمایشاتی زده. فیسبوک در ۲۰۱۴ سال محتوای نیوز فید کاربران خود رو با هدف بررسی اثر اون روی اخلاق اونا دستکاری کرده. بخشی از این موضوع به اون معنا بوده که به طیفی از کاربران خود تعداد زیادی پست غمگین و ناراحت کننده نشون داده تا ببینه این موضوع باعث کمتر شدن مراجعه اونا به فیسبوک می شه یا نه. این تحقیق که حتی تعجب سردبیر نشریه ای که اونو منتشر کرد رو هم برانگیخته بود، آبروی فیسبوک رو در خطر قرار داد. جمع آوری داده های جمعیت شناسی یه بحثه، اما ناراحت کردن کاربران بحثی دیگه.

یک مطلب دیگر:
نشانه ای دیگر از ادغام قریب الوقوع سرویس های فیسبوک؛ تدوین سیاست حریم خصوصی تازه توسط زاکربرگ

تازگیا هم که خبرها نشون دهنده اون بوده که فیسبوک عمداً اپلیکیشن اندروید خود رو از کار انداخته تا ببینه کاربران به کار گیری این خدمات رو کنار می ذارن یا فقط اونو با خدمات سطح پایین تر سایت عوض می کنن. یکی از داده پژوهان قبلی فیسبوک به نام جِی جِی مکسول با دفاع از این حرکت روی حساب توئیتر خود گفته اینجور آزمایشاتی واسه این شرکت بی اندازه مهم هستن. ماکسول در ادامه، این موضوع رو با حذف پارکینگ خودروا از فروشگاه های والمارت با هدف بررسی اثر اون روی خرید مشتریان مقایسه می کنه.

اما فیسبوک فروشگاه نیس. این شرکت واسه خودش مأموریتی جهانی واسه وصل کردن آدما به همدیگه متصور شده؛ مأموریتی که به طور کاملً اتفاقی باعث گردش یه کار و کاسبی تبلیغاتی پر درآمد هم می شه.

البته هر شرکت فناوری اساسی تا حدی یه مؤسسه مطالعاتی هم حساب می شه و کاربراشون هم حکم موش آزمایشگاهی از همه جا بی خبر رو دارن. آزمونای مقایسه ای A/B درباره چگونگی استفاده ما از پروژه هاشون اطلاعات بسیار با ارزشی در اختیار اونا قرار میدن که واسه بهبود این پروژه ها داده های معنی داری حساب می شن. اما بیشتر این آزمایشا بی ضرر هستن. واسه نمونه گوگل ۴۱ طیف آبی جور واجور رو روی صفحه اصلی خود آزمایش کرد تا ببینه کاربران کدوم رو بهتر می دونن.

اما بررسی رنگ مورد علاقه کاربران یه چیزه، و از کار انداختن اپلیکیشن خود واسه ساعتا یه چیز دیگه. شما نمی تونین از یه طرف شرکتتون رو محلی واسه اعلام سلامتی خود بعد از حملات تروریستی بدونین و از طرف دیگه رابطه بخشی از دنیا رو با سرویس خود قطع کنین.

یک مطلب دیگر:
چرا ماسک و زاکربرگ در مورد آینده رباتیک اختلاف نظر دارند؟

رسوایی سال گذشته خوردوهای فولکس واگن نشون داد کارکرد بیشتر نرم افزارایی که استفاده می کنیم به طور کاملً بالاتر از درک ماست. ما به عنوان مشتری توقع داریم کالاهایی که استفاده می کنیم با قصد خیر ساخته و در اختیارمون قرار گرفته باشن. برخلاف فولکس واگن، کاری که می گن فیسبوک با اپلیکیشن اندرویدی خود کرده اصلا غیر قانونی نیس. اما کاربران از اینجور آزمایشاتی هیچی نمی دونن و اگه در آخرً در این باره چیزی بفهمن، نمی تونن به کار گیری خدمات مورد نظر رو ترک کنن چون هیچ خدمات مشابهی در حد و اندازه های این شرکت در بازار وجود نداره. همین امر مسئولیت اخلاقی سنگینی بر دوش فیسبوک قرار میده تا با کاربران خود رو راست باشه.

شاید اینجور آزمایشی واسه خود فیسبوک هم جنجالی بوده و همین امر دلیل تکرار نشدن اون بوده باشه. شاید استانداردای اخلاقی اون با گذشت زمان عوض شدن. اما به هر صورت، مسأله آزاردهنده اینه که کاربران اون از این موضوع آگاه نیستن، چون خود فیسبوک در این باره چیزی نمی گه. این شرکت اگه می خواد مخاطبانش حرفایی که درباره مأموریت خود میگه رو جدی بگیرن، باید شفافیت خیلی بیشتری از خود نشون بده و ثابت کنه میشه به اون اعتماد کرد. الان از اینجور موقعیتی فاصله بسیار زیادی داره.

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *