درمان فلج مغزی

درمان عموماً قبل از دو سالگی تشخیص و مداخلات درمانی ارائه می­شود. تأکید بر برنامه­های درمانی به ویژه برای کودکان در سنین پایین تر، رشد جسمانی آنان را ارتقاء می­بخشد. شکل های متعدد درمانی وجود دارد که در سال­های اخیر ارزش واقعی و تأثیر آنها به طور قوی به وسیله شواهد تجربی حمایت شده است (96).

2-2-9-1 شیوه­های درمان غیردارویی

شامل کاردرمانی، درمان روانی- اجتماعی، گفتار درمانی، تحریک الکتریکی، درمان ارتوپدی یا ترکیبی از این روش­ها می باشد. از این روش­های درمانی برای اصلاح دامنه­ حرکات مفاصل، تسهیل سازی یا کشش عضله ای ضعیف، بازداری یا حرکات اسپاستیک عضله ها استفاده­ می­شود. حمایت، اصلاح کشش ماهیچه­ای و اصلاح یا نرمال کردن رشد حرکتی نیز در نظر گرفته می­شود. به علاوه فعالیت های روزانه بیمار می­تواند به وسیله ابزارها سازگار شده (ابزار نشستن، ایستادن و….) تسهیل شود (97). مداخلات درمان روانی- اجتماعی و کاردرمانی شامل دامنۀ عمیقی از تکنیک ها مثل تکنیک­ های درمانی رشد عصبی کلاسیک، الگوسازی، آموزش قابل هدایت، ورزش های آبی وتکنیک­های وجتا می­شود. رویکردهای مختلفی برای تسهیل دامنه حرکات، تأخیر یا جلوگیری از ناهماهنگی، فراهم کردن ثبات مفاصل و برای به حداکثر رساندن فعالیت استفاده شده است. این روش­ها شامل تحریک الکتریکی، شکسته بندی و ارتوپدی می­باشد. تحریک الکتریکی عصب عضله ای به عنوان یک درمان کارکردی مطرح است. در این روش فرد هر روز در معرض تحریک عضله های قسمت پایین فلج اسپاستیک قرار می­گیرد. اگر تحریک الکتریکی کارکردی مؤثر باشد، کشش عضله ای اصلاح شده در خلال 2-1 هفته بعد از درمان مشهود می شود. هدف مداخلات در کودکان سنین مدرسه، تمرکز بر رشد روانی- اجتماعی است تا عملکرد حرکتی. روش واقعیت مجازی به عنوان یک تکنیک کامپیوتری سه بعدی تعاملی مورد استفاده قرار می­گیرد. به وسیله این روش فرد در محیط واقعی قرار می­گیرد. نشان داده است که این روش در آموزش مهارت­های حرکتی مؤثر است. براساس این روش، تعاملات کودک با محیط واقعی لذت­بخش و بدون تهدید است، برای حفظ اشتیاق و کنترل برانگیخته می شود، فعالیت و حرکت­های جدید را با استفاده از بازخورد نشان می­دهد و احساس برتری و خود کنترلی می­کند (96). به طور کلی رویکردهای درمانی براساس دو اصل پایه شناخته می­شوند: الف) تأکید بر بهنجار کردن کیفیت حرکت و ب) تأکید بر فعالیت­های حرکتی (98). از روش­های درمانی دیگر، فیزیوتراپی با شعار فعالیت، فعالیت، فعالیت می­باشد (99). استفاده از این کلمه نشان­دهنده: الف) پیشگیری ثانویه از آسیب­های عضلانی استخوانی و کارکرد بدنی حداکثر، ب) پرورش رشد هیجانی، اجتماعی و شناختی کودک و ج) حفظ رشد و شاید به حالت اول برگرداندن ساختارهای طبیعی است (99). کاردرمانی بر مهارت­های رشدی لازم برای عملکرد فعالیت­های زندگی روزانه متمرکز است. این فعالیت­ها شامل بازی، مراقبت از خود مثل غذا خوردن، کارهای حرکتی مثل نوشتن و طراحی کردن می باشد (100). نقش والدین انکارناپذیر است، زیرا زمانی­که یک کودک با ناتوانی متولد می­شود والدین با تشخیص، سازگاری یا مراقبت و انتظارات آنها روبرو می­شوند و استرس­هایی را در طول زمان تجربه می­کنند (101). خدمات روانشناختی به والدین در سازگاری بهتر کمک­های شایانی می­کند.

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   تغذیه در ماه رمضان؛ چه خوراکی هایی واسه سحر و افطار باید خورد؟ 

2-2-9-2 درمان دارویی

هیچ درمان پزشکی برای درمان کودکان مبتلا به فلج مغزی وجود ندارد. داروها و جراحی ها می توانند به کاهش سفتی، افزایش طول عضله وکاهش محدودیت های مفصلی کمک کنند تا به واسطه آن ها دستیابی به مهارت های حرکتی درشت برای کودکان راحت تر گردد. برخی از خدمات پزشکی به صورت مختصر در زیر ذکر داده شده (86):

  • داروهای خوراکی برای کاهش تون عضلانی
  • پمپ با کلوفن درون کانال نخاعی[1]
  • تزریق سم بوتولیسم (بوتاکس)

قطع ریشه پشتی نخاع به صورت انتخابی[2]

[1] . Intra Thecal Baclofen (ITB)

[2] .Selective Dorsal Rhizotomy (SDR)